Rozwód a choroba małżonka. Choroba jako zawiniona czy niezawiniona przyczyna rozpadu pożycia?

 Rozwód z chorym małżonkiem – kiedy choroba jest przyczyną rozstania?

Decyzja o rozwodzie nigdy nie jest łatwa, a staje się jeszcze trudniejsza, gdy dotyczy małżeństwa, w którym jedno z małżonków jest poważnie chore. Prawo i zasady moralne nakładają na nas obowiązek wzajemnej pomocy, szczególnie w trudnych chwilach. Czy to oznacza, że choroba wyklucza możliwość uzyskania rozwodu? Poniżej wyjaśniam, jak sądy podchodzą do tej delikatnej kwestii.

Obowiązek wzajemnej pomocy w małżeństwie

Zgodnie z polskim Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym (art. 23), małżonkowie mają obowiązek wzajemnej pomocy. Wyrazem tej pomocy jest w szczególności wspierania się w chorobie. Sąd Najwyższy wielokrotnie podkreślał, że choroba jednego z małżonków nie powinna prowadzić do rozpadu małżeństwa. Wręcz przeciwnie, stawia przed drugim małżonkiem jeszcze większe wymagania. Ma on dołożyć wszelkich starań, aby pomóc choremu partnerowi.

Co jednak, gdy ciężka choroba, szczególnie długotrwała lub psychiczna, sprawia, że wspólne życie staje się niemożliwe? Co jeśli małżonek zdrowy z czasem nie wytrzymuje tej życiowej próby?

Kiedy choroba może być przyczyną rozwodu?

Sądy uznają, że choroba w zasadzie nie może być podstawą do rozwodu, chyba że prowadzi do trwałego i zupełnego rozkładu pożycia małżeńskiego. Dzieje się tak, gdy choroba:

• uniemożliwia lub w znacznym stopniu utrudnia wypełnianie obowiązków małżeńskich,
• powoduje tak poważne skutki, że dalsze trwanie w małżeństwie byłoby dla drugiego małżonka wyjątkowo trudne i nieuzasadnione.

Rozwód a choroba psychiczna

Sytuacja jest jeszcze bardziej skomplikowana w przypadku choroby psychicznej. Sąd musi dokładnie zbadać stan zdrowia chorego, ponieważ nie każde zaburzenie psychiczne jest przyczyną rozwodu. Może nią być jedynie choroba, która uniemożliwia normalne pożycie małżeńskie.

Warto wiedzieć, że jeśli choroba psychiczna stała się powodem rozpadu małżeństwa, a została celowo zatajona przed ślubem, sąd może orzec o winie chorego małżonka za rozkład pożycia. Tak orzekł np. SN z 29.2.1952 r., C 690/51.

Wina w rozwodzie a choroba

Czy można uznać, że chory małżonek ponosi winę za rozpad związku? Z reguły nie, ponieważ choroba jest niezawiniona. Jednak są pewne wyjątki:

• Choroba weneryczna: Zakażenie chorobą weneryczną może być uznane za zawinione, jeśli doszło do niego z powodu celowego działania lub niedbalstwa (np. współżycie w przekonaniu o wyleczeniu, które nie zostało potwierdzone przez lekarza).
• Choroba psychiczna a wina: Wina za rozpad pożycia może być przypisana choremu małżonkowi, jeśli jego zachowanie w okresach remisji choroby (gdy jest świadomy) przyczyniło się do rozpadu związku, np. poprzez odmawianie leczenia.
• Alkoholizm i narkomania: Uzależnienie od alkoholu lub narkotyków z reguły jest traktowane jako zawiniona przyczyna rozwodu. Są to stany, w które osoba wprowadza się sama, a które prowadzą do trwałego rozkładu pożycia małżeńskiego.

---

Potrzebujesz pomocy prawnej w sprawach rodzinnych?

Rozwód, szczególnie w tak delikatnej sytuacji jak choroba małżonka, wymaga fachowego wsparcia prawnego. Doświadczony adwokat pomoże Ci przejść przez skomplikowane procedury sądowe, wyjaśni zawiłości prawa i zadba o Twoje interesy.

LEXTA Kancelaria Adwokacka w Tarnobrzegu – Adwokat Grzegorz Sarzyński udziela pomocy prawnej w sprawach rodzinnych, w tym w sprawach o rozwód, alimenty, kontakty, władzę rodzicielską itp.

• Siedziba: Tarnobrzeg, ul. Sikorskiego 2
• Filia: Nowa Dęba, ul. Długa 26
• Tel.: 880 990 002
• E-mail: grzegorz.sarzynski@adwokatura.pl
• www.lexta.pl

Brak współżycia małżeńskiego jako przesłanka przypisania małżonkowi winy w rozpadzie pożycia

 

Nieporozumienia w małżeństwie a rozwód – gdy problemem staje się brak bliskości

Kiedy Sąd bada, dlaczego związek się rozpadł?

Gdy małżonkowie decydują się na rozwód, sąd zawsze sprawdza, kto ponosi winę za rozpad małżeństwa – chyba że obie strony zgodnie zawnioskują o rozwód bez orzekania o winie.

Przy ocenie winy sąd analizuje różne elementy wspólnego życia, m.in.: więź emocjonalną, opiekę nad sobą nawzajem, bliskość fizyczną (seksualną) oraz ogólne funkcjonowanie małżeństwa. Brak jednego lub kilku z tych elementów – lub naruszenie ich – może prowadzić do całkowitego rozpadu związku.

Gdy problemem jest życie intymne

Jednym z częstszych, choć rzadziej omawianych publicznie powodów rozpadu małżeństwa, są nieporozumienia seksualne. Choć temat bywa wstydliwy, jego znaczenie w sprawach rozwodowych jest bardzo realne.

Różnice temperamentu i brak satysfakcji

Wspólne życie seksualne jest częścią małżeństwa. Kiedy między partnerami dochodzi do napięć, braku porozumienia, jednostronnych żądań albo odmowy bliskości, może to prowadzić do emocjonalnego oddalenia.

Częste powody konfliktów to:

• różnice w potrzebach seksualnych,

• monotonia w pożyciu,

• brak satysfakcji (np. brak orgazmu),

• różnice oczekiwań co do form współżycia.

Nietypowe preferencje a zgoda drugiego małżonka

Zdarza się, że jeden z małżonków ujawnia nietypowe potrzeby seksualne, na które druga strona początkowo przystaje, ale z czasem wycofuje swoją zgodę. W takich przypadkach sądy nie uznają winy osoby, która odmówiła dalszego udziału w nieakceptowanych dla niej praktykach – nawet jeśli przyczyniło się to do rozpadu pożycia.

Prawo chroni integralność seksualną każdej osoby – także w małżeństwie. Małżonek nie traci prawa do decydowania o swoim ciele tylko dlatego, że pozostaje w związku.

Brak seksu a rozwód – kiedy sąd przypisze winę?

Sama odmowa współżycia może – ale nie zawsze musi – być uznana za przyczynę rozwodu. Kluczowy jest kontekst sytuacji:

• Jeśli małżonek świadomie i bez powodu odmawia bliskości przez długi czas – sąd może uznać to za naruszenie obowiązków małżeńskich.

• Ale jeśli odmowa wynika z choroby, przemocy domowej, znęcania się albo poważnych trudności emocjonalnych – nie będzie uznana za zawinioną.

Prawo  nie wymaga zachowań, które są niemożliwe fizycznie czy psychicznie. Jeśli ktoś np. cierpi na schorzenie, które uniemożliwia współżycie i nie ma realnej możliwości leczenia, nie można przypisać mu winy za rozkład małżeństwa.

Niedobór seksualny i różnice charakterów

Problemy w sferze intymnej mogą wynikać też z innych przyczyn, takich jak:

• różnica wieku między małżonkami,

• impotencja lub bezpłodność (jeśli nie jest zawiniona),

• orientacja homoseksualna, która ujawnia się po zawarciu związku,

• różnice charakteru i podejścia do życia.

Sąd każdorazowo bada, czy dana sytuacja była zawiniona czy niezawiniona, i na tej podstawie podejmuje decyzję.

---

Podsumowanie: seks, bliskość i odpowiedzialność w małżeństwie

Związek to nie tylko formalność – to więź, która opiera się m.in. na emocjach, trosce, współpracy i bliskości. Jeśli którejś z tych rzeczy brakuje, a druga strona nie chce współpracować albo świadomie zaniedbuje związek, może to być powód do rozwodu z orzeczeniem o winie.

Szczególnie trudne są sprawy, w których problem dotyczy życia seksualnego – bo tam potrzeba delikatności i znajomości prawa. Dlatego warto w takich sytuacjach skonsultować się z prawnikiem.

---

Potrzebujesz pomocy w sprawie rozwodowej?

Jeśli masz wątpliwości, czy Twoja sytuacja uzasadnia rozwód z orzeczeniem o winie – skontaktuj się z nami. Pomożemy Ci zrozumieć, jakie masz prawa i jak najlepiej zadbać o swoją przyszłość.

Pomoc prawna w sprawach o rozwód

Kancelaria Adwokacka LEXTA adwokata Grzegorza Sarzyńskiego specjalizuje się w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, w tym:

• postępowania o rozdzielność majątkową z datą wsteczną,

• sprawy rozwodowe,

📍 Tarnobrzeg, ul. gen. Władysława Sikorskiego 2
📍 Nowa Dęba, ul. Długa 26
📧 grzegorz.sarzynski@adwokatura.pl
🌐 www.lexta.pl
📞 tel. 880 990 002

Zapraszamy do kontaktu – oferujemy profesjonalną i skuteczną pomoc w sprawach rodzinnych i majątkowych.

 

śmierć dłużnika alimentacyjnego a dziedziczenie długów alimentacyjnych

 

Śmierć a obowiązek alimentacyjny – co się dzieje z alimentami po zgonie zobowiązanego lub uprawnionego?

W skrócie:

-alimenty należne do dnia śmierci osoby zobowiązanej podlegają dziedziczeniu,

-alimenty od dnia śmierci nie przechodzą na spadkobierców.

Na wstępie przytoczmy literalne brzmienie przepisu:

Kodeks rodzinny i opiekuńczy – art. 139
Obowiązek alimentacyjny nie przechodzi na spadkobierców zobowiązanego.

---

Śmierć zobowiązanego a obowiązek alimentacyjny

Z chwilą śmierci osoby zobowiązanej do alimentów wygasa obowiązek alimentacyjny, co wynika bezpośrednio z osobistego charakteru tego zobowiązania. Zarówno obowiązek alimentacyjny, jak i odpowiadające mu prawo do alimentów nie podlegają dziedziczeniu (art. 922 § 2 KC). Innymi słowy – alimenty nie „przechodzą” na spadkobierców, a sam fakt dziedziczenia nie czyni ich automatycznie zobowiązanymi do alimentacji.

Dziedziczenie zaległych rat alimentacyjnych

Mimo wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego, spadkobiercy zobowiązanego mogą być odpowiedzialni za uregulowanie rat alimentacyjnych, które stały się wymagalne za życia zobowiązanego i zostały prawomocnie zasądzone. Takie zaległości alimentacyjne traktowane są jako długi spadkowe (art. 922 § 1 KC), a ich zaspokojenie jest obowiązkiem spadkobierców – w granicach odpowiedzialności za długi spadkowe.

Sąd Najwyższy w uchwale z 15 lipca 1965 r. (III CO 36/65, OSNC 1966, Nr 3, poz. 37) potwierdził, że:

„Raty alimentacyjne, które stały się wymagalne za życia uprawnionego i które zostały prawomocnie zasądzone, należą do spadku po uprawnionym. ”

Analogiczne stanowisko zaprezentowano w uchwale z 24 lutego 2011 r. (III CZP 134/10, OSNC 2011, Nr 11, poz. 118).

Co z klauzulą wykonalności?

Po śmierci zobowiązanego tytuł egzekucyjny wydany za jego życia nie może zostać opatrzony klauzulą wykonalności przeciwko jego spadkobiercom za okres po jego śmierci. Stanowi o tym art. 788 § 1 KPC. Klauzulę można nadać jedynie w zakresie rat alimentacyjnych, które były wymagalne i należne za życia zobowiązanego.

Śmierć uprawnionego do alimentów

Podobnie jak obowiązek alimentacyjny, również prawo do alimentów wygasa z chwilą śmierci uprawnionego. Alimenty służą bowiem zaspokajaniu bieżących potrzeb osoby uprawnionej – śmierć tej osoby sprawia, że potrzeby te przestają istnieć. Jednak raty alimentacyjne, które stały się wymagalne i zostały prawomocnie zasądzone za życia uprawnionego, również wchodzą do spadku po nim jako wierzytelności.

W tym kontekście warto zacytować orzeczenie Sądu Najwyższego z 24 września 1960 r. (I CR 447/60, OSNCK 1961, Nr 4, poz. 114):

„Swoistość roszczeń majątkowych (...)jeśli chodzi o alimenty na przyszłość, tj. po dacie śmierci pozwanego, wymaga poza tym uwzględnienia, że obowiązek alimentacyjny ze względu na swój charakter czysto osobisty nie obciąża masy spadkowej (art. 1 § 2 pr. spadk.) i nie przechodzi na spadkobierców poza należnościami, które stały się wymagalne przed śmiercią spadkodawcy”

Alimenty a obowiązek dalszej kolejności

Po śmierci zobowiązanego do alimentów możliwe jest ustalenie nowego obowiązku alimentacyjnego – na rzecz osoby wcześniej uprawnionej, ale wobec nowego zobowiązanego. Nie jest to jednak przejęcie obowiązku alimentacyjnego w drodze dziedziczenia, lecz realizacja zasady odpowiedzialności osób zobowiązanych w dalszej kolejności – zgodnie z przepisami art. 132 i nast. KRO.

Alimenty a renta z art. 446 § 2 KC

Warto zaznaczyć, że renta z tytułu śmierci osoby bliskiej (np. utrata jedynego żywiciela rodziny) zasądzona na podstawie art. 446 § 2 KC nie jest tożsama ze świadczeniem alimentacyjnym – a co za tym idzie, inne są też zasady jej przyznawania. W wyroku z 16 maja 2008 r. (III CSK 386/07, Legalis) Sąd Najwyższy wskazał, że:

„Wysokość renty obliczona stosownie do potrzeb uprawnionego oraz do możliwości zarobkowych i majątkowych zmarłego może być wyższa niż świadczenie alimentacyjne ustalone według usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego (art. 446 § 2 KC). (…)  przesłanka może obejmować wszystkie potrzeby uprawnionego, których został on pozbawiony w wyniku czynu niedozwolonego, rzeczywiście zaspakajane przez zmarłego, niezależnie od tego czy mieściły się one, czy też wykraczały poza granice usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego w rozumieniu art. 135 KRO ”

---

Podsumowanie

Artykuł 139 KRO jednoznacznie rozstrzyga, że obowiązek alimentacyjny nie przechodzi na spadkobierców. Jednak wymagalne i zasądzone raty alimentacyjne stanowią długi spadkowe, które mogą być dochodzone od spadkobierców zobowiązanego. Tytuł egzekucyjny może być wykonalny tylko w odniesieniu do należności powstałych za życia zobowiązanego. Identyczne zasady stosuje się do należnych alimentów po zmarłym uprawnionym.

---

Lexta Kancelaria Adwokacka zajmuje się sprawami z zakresu prawa rodzinnego, w tym:

• sprawami o alimenty,

• dochodzeniem zaległych alimentów,

• alimentami w sprawach rozwodowych.

Jeśli potrzebujesz pomocy adwokata – zapraszamy do kontaktu:

Adwokat Grzegorz Sarzyński
📍 ul. gen. Władysława Sikorskiego 2, Tarnobrzeg
📍 ul. Długa 26, Nowa Dęba
📞 tel. 880 990 002
📧 grzegorz.sarzynski@adwokatura.pl
🌐 www.lexta.pl

https://www.lexta.pl/smierc-dluznika-alimentacyjnego-dziedziczenie-dlugow-alimentacyjnych-adwokat-tarnobrzeg-nowadeba-sarzynski

Przymusowe leczenie alkoholizmu – jak wygląda procedura i jak pomóc osobie uzależnionej od alkoholu?

 

Przymusowe leczenie alkoholizmu – jak wygląda procedura i jak pomóc rodzinie?

W polskim prawie istnieje możliwość skierowania osoby nadużywającej alkoholu na leczenie odwykowe wbrew jej woli. Dotyczy to sytuacji, gdy picie alkoholu powoduje poważne problemy w rodzinie, wpływa negatywnie na dzieci, a także gdy osoba taka nie wywiązuje się ze swoich obowiązków rodzinnych lub zakłóca porządek publiczny.

Kiedy możliwe jest przymusowe leczenie alkoholika?

Zgodnie z art. 24 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. 1982 Nr 35, poz. 230):

„Osoby, które w związku z nadużywaniem alkoholu powodują rozkład życia rodzinnego, demoralizację małoletnich, uchylają się od obowiązku zaspokajania potrzeb rodziny albo systematycznie zakłócają spokój lub porządek publiczny, kieruje się na badanie przez biegłego w celu wydania opinii w przedmiocie uzależnienia od alkoholu i wskazania rodzaju zakładu leczniczego.”

Oznacza to, że jeśli alkoholizm jednej osoby niszczy życie rodzinne, można rozpocząć procedurę przymusowego leczenia.

Kto może złożyć wniosek?

Postępowanie wszczyna prokurator lub gminna komisja rozwiązywania problemów alkoholowych. Właściwość organu wynika z miejsca zamieszkania lub pobytu osoby nadużywającej alkoholu). Komisja może zadziałać na wniosek bliskich lub z własnej inicjatywy, gdy jej członkowie dowiedzą się o problemie alkoholowym.

Jeśli komisja uzna, że dana osoba rzeczywiście może być uzależniona, skieruje ją na badanie do biegłego sądowego „ celu wydania opinii w przedmiocie uzależnienia od alkoholu i wskazania rodzaju zakładu leczniczego”. Po uzyskaniu opinii medycznej sprawa może trafić do sądu, jeśli biegły stwierdzi, że faktycznie uzależnienie występuje i jest potrzeba leczenia.

Jak wygląda postępowanie sądowe?

Sąd rejonowy (właściwy dla miejsca zamieszkania osoby uzależnionej) rozpatruje sprawę w trybie nieprocesowym, co oznacza, że nie jest potrzebny pozew, a jedynie wniosek (prokuratora lub gminnej komisji) i opinia biegłego (jeżeli opinia została przeprowadzona)

Sąd może:

• zobowiązać osobę uzależnioną do leczenia w zakładzie stacjonarnym (np. ośrodek leczenia uzależnień) lub niestacjonarnym (np. leczenie ambulatoryjne), przy czym wniosek powinien być rozpoznany na rozprawie (a więc nie na posiedzeniu niejawnym, która powinna się odbyć w ciągu miesiąca od wpływu wniosku do sądu,

• zlecić opinię biegłego jeśli nie była ona przeprowadzona, a nawet zarządzić obserwację psychiatryczną w szpitalu (do 2 tygodni a wyjątkowych przypadkach nawet do 6 tygodni) przed wydaniem końcowego rozstrzygnięcia, po wysłuchaniu osoby uzależnionej,

• zarządzić przymusowe doprowadzenie osoby przez Policję,

• zlecić wywiad środowiskowy przeprowadzany przez kuratora sądowego „w celu ustalenia okoliczności wskazujących na nadużywanie alkoholu przez osobę, której postępowanie dotyczy, oraz zakłócania przez nią spokoju lub porządku publicznego, a także jej relacji w rodzinie, zachowania się w stosunku do małoletnich i stosunku do pracy”,

• ustanowić kuratora sądowego, który będzie kontrolować realizację leczenia i pomagać w jego przebiegu.

Ile trwa leczenie?

Obowiązek poddania się leczeniu trwa tak długo, jak tego wymaga cel leczenia, nie dłużej jednak niż 2 lata.

Czy warto korzystać z pomocy adwokata?

Postępowanie o przymusowe leczenie odwykowe, mimo że prowadzone w trybie nieprocesowym, dotyczy bardzo delikatnych spraw rodzinnych i często bywa emocjonalnie obciążające. Prawidłowe przygotowanie wniosku, dokumentacji oraz reprezentowanie interesów rodziny przed sądem wymaga doświadczenia i znajomości procedur.

W takich sprawach warto powierzyć swoją sprawę kancelarii adwokackiej, która ma praktykę w sprawach rodzinnych, w tym dotyczących przymusowego leczenia alkoholizmu.

---

Kancelaria Adwokacka LEXTA w Tarnobrzegu specjalizuje się w sprawach rodzinnych, w tym w postępowaniach o przymusowe leczenie odwykowe. Nasz zespół adwokatów i prawników świadczy pomoc prawną na terenie całej Polski.

Nadmienić należy, że gdyby miało dość do sprawy rozwodowej z osobą, która jest uzależniona od alkoholu to fakt zainicjowania przez drugiego małżonka sprawy o skierowanie na leczenie przymusowe ma duże znaczenie dla wykazania, że starał się on pomóc małżonkowi uzależnionemu w walce z nałogiem. Opinia biegłego z tej sprawy będzie miała także duże znaczenie dowodowe w sprawie rozwodowej, bo w praktyce niemożliwym będzie wykazywanie przez pozwanego, że spożywał alkohol „okazjonalnie” i że nie był uzależniony.

Dane kontaktowe:

adwokat Grzegorz Sarzyński

📍 Tarnobrzeg, ul. gen. Władysława Sikorskiego 2
📍 Nowa Dęba, ul. Długa 26
📞 Tel.: 880 990 002
🌐 www.lexta.pl

Prowadzimy rozprawy sądowe w sprawach rodzinnych na terenie całego kraju. Skontaktuj się z nami, jeśli potrzebujesz pomocy w sprawach rodzinnych.

Uprawnienie do korzystania z mieszkania współmałżonka na podstawie art. 28¹ Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego

Art. 28¹ Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
„Jeżeli prawo do mieszkania przysługuje jednemu małżonkowi, drugi małżonek jest uprawniony do korzystania z tego mieszkania w celu zaspokojenia potrzeb rodziny. Przepis ten stosuje się odpowiednio do przedmiotów urządzenia domowego.”

---

1. Charakter i funkcja przepisu

Art. 28¹ KRO wyposaża jednego z małżonków – tego, który nie posiada tytułu prawnego do mieszkania – w osobiste, rodzinnoprawne uprawnienie do korzystania z lokalu należącego do drugiego małżonka. Przepis ma charakter substytucyjny – działa wtedy, gdy drugi z małżonków nie ma innego tytułu do mieszkania. Uprawnienie to nie ma charakteru majątkowego, a wyłącznie osobisty i funkcjonalny – służy zaspokajaniu potrzeb rodziny.

---

2. Zakres zastosowania

Uprawnienie to powstaje z chwilą zawarcia małżeństwa i istnieje tak długo, jak długo:

• małżonkowie pozostają w związku małżeńskim, oraz

• korzystanie z mieszkania rzeczywiście służy zaspokajaniu potrzeb rodziny.

Ustanie jednej z tych przesłanek (np. rozwód, trwałe opuszczenie mieszkania) powoduje wygaśnięcie prawa z art. 28¹ KRO.

---

3. Zakres przedmiotowy: „mieszkanie” i „przedmioty urządzenia domowego”

Przez „mieszkanie” należy rozumieć samodzielny lokal służący do stałego pobytu ludzi. Wyłączone są obiekty o charakterze tymczasowym (np. hotele, internaty).
„Przedmioty urządzenia domowego” obejmują standardowe i niestandardowe składniki wyposażenia mieszkania (np. meble, urządzenia AGD, także dzieła sztuki), z wyłączeniem przedmiotów nabytych np. jako lokata kapitału czy służących wykonywaniu zawodu.

---

4. Charakter prawny uprawnienia

Prawo to jest określane jako podmiotowe prawo względne – uprawniony małżonek może żądać od współmałżonka dopuszczenia do korzystania z lokalu, a w razie sporu – wystąpić z odpowiednim roszczeniem (także w trybie ochrony posiadania). Z prawnego punktu widzenia, jest to tzw. prawo pochodne, wynikające z więzi małżeńskiej, a nie z prawa rzeczowego.

---

5. Rozporządzanie lokalem przez właściciela

Jeśli lokal stanowi majątek osobisty jednego z małżonków, może on nim swobodnie rozporządzać. Jednak rozporządzenie lokalem naruszające prawo drugiego małżonka wynikające z art. 28¹ KRO może zostać zakwestionowane. W szczególności:

• można domagać się uznania czynności za bezskuteczną względnie (art. 59 KC),

• w skrajnych przypadkach – za nieważną (art. 58 KC),

• można też żądać kompensacyjnego zabezpieczenia (np. w trybie art. 28 § 1 KRO).

---

6. Orzecznictwo

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 17.01.2017 r., I ACa 571/16

„Z racji zawarcia związku małżeńskiego współmałżonek osoby dysponującej samodzielnym prawem do mieszkania (...) uzyskuje własne prawo podmiotowe do korzystania z tego mieszkania w trakcie trwania małżeństwa i to wyłącznie w celu zaspokojenia potrzeb rodziny.”
„Utratę uprawnienia dla współmałżonka bez tytułu prawnego do mieszkania wiąże się z ustaniem małżeństwa albo zaprzestaniem korzystania z mieszkania w celu zaspokajania potrzeb rodziny.”

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 28.04.2021 r., I ACa 4/21

„Z racji zawarcia małżeństwa współmałżonek uzyskuje własne prawo do zajmowanego mieszkania drugiego małżonka oraz przedmiotów urządzenia domowego, które to prawo ma charakter wyłącznie osobisty (...).”
„Na mocy art. 28¹ KRO uzyskuje on własną podstawę prawną do korzystania z mieszkania.”

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 22.01.2014 r., I ACa 624/13

„Korzystanie przez jednego z małżonków z domu wzniesionego (...) na gruncie stanowiącym majątek osobisty drugiego z małżonków (...) nie stanowi podstawy do żądania zapłaty za bezumowne korzystanie.”

Wyrok Sądu Najwyższego z 21.03.2006 r., V CSK 185/05

„Małżonek, którego prawo do korzystania z mieszkania wynika z art. 28¹ KRO, jest lokatorem w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie praw lokatorów.”

---

7. Uwagi końcowe

Art. 28¹ KRO stanowi wyraz ochrony rodziny i małżonka ekonomicznie słabszego. Chroni go przed jednostronnym wykluczeniem z lokalu współmałżonka, nawet jeśli formalnie nie przysługuje mu do niego żadne inne prawo.
Jednak uprawnienie to nie jest bezwarunkowe – zależy od trwania małżeństwa i realizowania funkcji rodziny. Nie przekształca się również w prawo majątkowe, a jego funkcją nie jest ochrona osoby, lecz ochrona wspólnoty rodzinnej.

W razie potrzeb prawnych związanych z realizacją art. 28'1 krio, w tym potrzeb ochrony naruszonych praw zapraszam do kontaktu:

LEXTA KANCELARIA ADWOKACKA ADWOKAT GRZEGORZ SARZYŃSKI

Tarnobrzeg, ul. Sikorskiego 2 (dawny Lukullus)

Nowa Dęba, ul. Długa 26,

www.lexta.pl

tel. 880 990 002

Rozwód w Polsce a pobyt za granicą

Pobyt za granicą przez jednego lub oboje małżonków nie jest przeszkodą by sąd w Polsce rozpoznał sprawę o rozwód. Kluczowe jest bowiem posiadanie obywatelstwa polskiego.

Adwokat Grzegorz Sarzyński
Kancelaria Adwokacka w Tarnobrzegu
www.lexta.pl

Uprawnienie do korzystania z mieszkania małżonka

Prawo małżonka do korzystania z mieszkania przysługującego drugiemu małżonkowi (na zasadzie własności, najmu, użyczenia, dożywocia itp.) obowiązuje tak długo, jak długo trwa małżeństwo. Po rozwodzie sytuacja się o tyle zmienia, że prawo to nie wynika już z ustawy, lecz z wyroku orzekającego rozwód. Sąd rozwodowy ustalając bowiem, że małżonkowie nadal żyją pod jednym dachem orzekając rozwód ustala w jaki sposób byli już małżonkowie będą korzystać z mieszkania, np. pokój mały do wyłącznego korzystania przez X, pokój duży do wyłącznego korzystania przez Y, zaś kuchnia, łazienka i przedpokój do wspólnego korzystania przez X i Y.

Adwokat Grzegorz Sarzyński
Kancelaria Adwokacka
Tarnobrzeg, ul. Sikorskiego 2
Nowa Dęba, ul. Długa 26

www.lexta.pl

Majątek osobisty i wspólny małżonków

Problem pojawia się zwykle po rozwodzie, gdy okazuje się, że dom wybudowany lub wyremontowany wspólnie przez małżonków należy tylko do jednego z nich, bo stoi na działce otrzymanej przez tego małżonka od jego rodziców.

Adwokat Grzegorz Sarzyński
Kancelaria Adwokacka w Tarnobrzegu z Filią w Nowej Dębie
www.lexta.pl
Tarnobrzeg - Nowa Dęba - Mielec - Nisko - Stalowa Wola - Sandomierz

Spożywanie alkoholu w przestrzeni publicznej

Sąd Najwyższy przypomniał Policji, "nie jest (...) zabronione spożywanie alkoholu w całej przestrzeni publicznej, ale jedynie w miejscach wskazanych w tym przepisie lub określonych w uchwale Rady Gminy". Innymi słowy nie ma czegoś takiego jak zakaz spożywania alkoholu w miejscu publicznym.
http://www.sn.pl/aktu…/SitePages/Komunikaty_o_sprawach.aspx…

Przy tej okazji wklejam swoją niegdysiejszą grafikę w tym temacie.

Adwokat Grzegorz Sarzyński

Kancelaria Adwokacka

Tarnobrzeg, ul. Sikorskiego 2

Nowa Dęba, ul. Długa 26

www.lexta.pl

tel. 662 742 432

Tarnobrzeg-Nowa Dęba-Mielec-Nisko-Stalowa Wola-Sandomierz

Wniosek o rozłożenie grzywny na raty składa się do sądu który wydał wyrok. Grzywnę można rozłożyć na raty na okres jednego roku, a w szczególnych okolicznościach na dłuższy okres, nie więcej jednak niż na 3 lata. Pamiętać należy, że jeśli ujawnią się nowe okoliczności wskazujące, że rozłożenie grzywny na raty nie było zasadne, wtedy sąd odwołuje swoje postanowienie. Sąd może odwołać rozłożenie grzywny na raty także wtedy, gdy uchybiono terminowi płatności choćby jednej raty. Na wszystkie powyższe postanowienia sądu przysługuje zażalenie.

Adwokat Grzegorz Sarzyński
Tarnobrzeg - ul. Sienkiewicza 55,
Nowa Dęba - ul. Krzywoń 2

www.adwokat-sarzynski.pl
tel. 662742432

Tarnobrzeg-Nowa Dęba-Mielec-Sandomierz-Kolbuszowa-Nisko

Adwokat Grzegorz Sarzyński
Tarnobrzeg i Nowa Dęba
tel. 662 742 432
www.adwokat-sarzynski.pl

Ustawowy ustrój majątkowy w małżeństwie

Co należy do majątku wspólnego małżonków? Czy wynagrodzenie za pracę jednego małżonka należy tylko do niego czy do obojga małżonków?

O tym adwokat Grzegorz Sarzyński z Tarnobrzega tel.662742432
Obszar działalności to też miejscowości: Sandomierz, Stalowa Wola, Nisko, Mielec, Nowa Dęba, Lublin;
https://www.adwokat-sarzynski.pl

Jurysdykcja krajowa w sprawach małżeńskich

Kodeks postępowania cywilnego

Art.  1103'1. [Jurysdykcja krajowa w sprawach małżeńskich]

§  1. Sprawy małżeńskie oraz sprawy dotyczące małżeńskich stosunków majątkowych należą do jurysdykcji krajowej także wtedy, gdy:

1) oboje małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania lub ostatnie miejsce zwykłego pobytu w Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jedno z nich nadal ma miejsce zamieszkania lub miejsce zwykłego pobytu w Rzeczypospolitej Polskiej, lub

2) małżonek będący powodem ma co najmniej od roku bezpośrednio przed wszczęciem postępowania miejsce zamieszkania lub miejsce zwykłego pobytu w Rzeczypospolitej Polskiej, lub

3) małżonek będący powodem jest obywatelem polskim i ma co najmniej od sześciu miesięcy bezpośrednio przed wszczęciem postępowania miejsce zamieszkania lub miejsce zwykłego pobytu w Rzeczypospolitej Polskiej, lub

4) oboje małżonkowie są obywatelami polskimi.

§  2. Jurysdykcja krajowa jest wyłączna, jeżeli oboje małżonkowie są obywatelami polskimi oraz mają miejsce zamieszkania i miejsce zwykłego pobytu w Rzeczypospolitej Polskiej.

§  3. Jurysdykcja krajowa w sprawie małżeńskiej obejmuje także orzekanie o władzy rodzicielskiej nad wspólnymi małoletnimi dziećmi małżonków.

adwokat Grzegorz Sarzyński

Kancelaria Adwokacka w Tarnobrzegu, ul. Sienkiewicza 55;

Obszar działalności obejmuje także miejscowości: Sandomierz, Stalowa Wola, Nisko, Mielec, Opatów, Nowa Dęba;

www.adwokat-sarzynski.pl

tel. 662 742 432

zakaz wypalania łąk, nieużytków i pasów przydrożnych

Ustawa o ochronie przyrody z dnia 16 kwietnia 2004 r.

Art.  124. [Zakaz wypalania łąk i pastwisk]

1. Zabrania się wypalania łąk, pastwisk, nieużytków, rowów, pasów przydrożnych, szlaków kolejowych oraz trzcinowisk i szuwarów.

Art.  131. [Odpowiedzialność za wykroczenia]

Kto:

12) wypala łąki, pastwiska, nieużytki, rowy, pasy przydrożne, szlaki kolejowe, trzcinowiska lub szuwary,

- podlega karze aresztu albo grzywny.

adwokat Grzegorz Sarzyński

Kancelaria Adwokacka

Tarnobrzeg, ul. Sienkiewicza 55, 
Nowa Dęba, ul. Krzywoń 2

obszar działalności obejmuje także miejscowości: 

Sandomierz, Nowa Dęba, Stalowa Wola, Mielec

www.adwokat-sarzynski.pl/nowadeba

tel. 662 742 432

Naruszenie przez pracodawcę przepisów o czasie pracy

Kodeks pracy.
Art. 281. Kto, będąc pracodawcą lub działając w jego imieniu:
5) narusza przepisy o czasie pracy lub przepisy o uprawnieniach pracowników związanych z rodzicielstwem i zatrudnianiu młodocianych, – podlega karze grzywny od 1000 zł do 30 000 zł.

adwokat Grzegorz Sarzyński

Tarnobrzeg, ul. Sienkiewicza 55
Nowa Dęba, ul. Krzywoń 2

zakres działalności obejmuje także: Sandomierz, Nisko, Mielec, Stalową Wolę,  Świdnik, Opatów.

www.adwokat-sarzynski.pl/nowadeba

tel. 662 742 432

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

Art. 116. 

1. 

Kto bez uprawnienia albo wbrew jego warunkom rozpowszechnia cudzy utwór w wersji oryginalnej albo w postaci opracowania, artystyczne wykonanie, fonogram, wideogram lub nadanie,

podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

2. 

Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu określonego w ust. 1 w celu osiągnięcia korzyści majątkowej,

podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

3. 

Jeżeli sprawca uczynił sobie z popełniania przestępstwa określonego w ust. 1 stałe źródło dochodu albo działalność przestępną, określoną w ust. 1, organizuje lub nią kieruje,

podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5.

4. 

Jeżeli sprawca czynu określonego w ust. 1 działa nieumyślnie,

podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Znamiona czynu wypełnia korzystanie z programów typu p2p (np. eMule, BitTorrent)

adwokat Grzegorz Sarzyński

Kancelaria Adwokacka

Tarnobrzeg, ul. Sienkiewicza 55, 39-400

Lublin, ul. Curie-Skłodowskiej 32/4, 20-029

www.adwokat-sarzynski.pl

tel. 662 742 432

Obszar działania obejmuje także miasta: Sandomierz, Stalowa Wola, Nowa Dęba, Mielec, Nisko, Opatów, Staszów, Świdnik, Puławy, Kraśnik, Zamość.

 Kodeks wykroczeń: art. 45 [Przedawnienie]
§ 1. Karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok; jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od popełnienia czynu.
§ 2. W razie uchylenia prawomocnego rozstrzygnięcia, przedawnienie biegnie od daty uchylenia rozstrzygnięcia.
§ 2a. W wypadku wszczęcia postępowania mediacyjnego czasu jego trwania nie wlicza się do okresu przedawnienia.
§ 3. Orzeczona kara lub środek karny nie podlega wykonaniu, jeżeli od daty uprawomocnienia się rozstrzygnięcia upłynęły 3 lata.

Art. 46 [Zatarcie]
§ 1. Ukaranie uważa się za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kary.
§ 2. Jeżeli ukarany przed upływem okresu przewidzianego w § 1 popełnił nowe wykroczenie, za które wymierzono mu karę aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny, ukaranie za oba wykroczenia uważa się za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania albo od przedawnienia wykonania kary za nowe wykroczenie.
§ 3. Jeżeli orzeczono środek karny, uznanie ukarania za niebyłe nie może nastąpić przed jego wykonaniem, darowaniem albo przedawnieniem wykonania.

 Kodeks wykroczeń. Art. 1 [Warunki odpowiedzialności]
§ 1. Odpowiedzialności za wykroczenie podlega ten tylko, kto popełnia czyn społecznie szkodliwy, zabroniony przez ustawę obowiązującą w czasie jego popełnienia pod groźbą kary aresztu, ograniczenia wolności, grzywny do 5000 złotych lub nagany.
§ 2. Nie popełnia wykroczenia sprawca czynu zabronionego, jeżeli nie można mu przypisać winy w czasie czynu.

 Kodeks cywilny: art. 25. 
Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Art. 28 Można mieć tylko jedno miejsce zamieszkania.  "Samo zameldowanie, będące kategorią prawa administracyjnego, nie przesądza o miejscu zamieszkania w rozumieniu prawa cywilnego, choć jest wskazówką, która przy ocenie istnienia przesłanek z art. 25 będzie bez wątpienia brana pod uwagę" por. post. SN z 3.5.1973 r. sygn. akt. I CZ 48/73 (Legalis)

 Kodeks rodzinny i opiekuńczy:Art. 57 [Wina w rozwodzie]
§ 1. Orzekając rozwód sąd orzeka także, czy i który z małżonków ponosi winę rozkładu pożycia.
§ 2. Jednakże na zgodne żądanie małżonków sąd zaniecha orzekania o winie. W tym wypadku następują skutki takie, jak gdyby żaden z małżonków nie ponosił winy.

Art. 58 [Wyrok rozwodowy]
§ 1. W wyroku orzekającym rozwód sąd rozstrzyga o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem obojga małżonków i o kontaktach rodziców z dzieckiem oraz orzeka, w jakiej wysokości każdy z małżonków jest obowiązany do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania dziecka. Sąd uwzględnia porozumienie małżonków o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem po rozwodzie, jeżeli jest ono zgodne z dobrem dziecka. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia.
§ 1a. Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka. Sąd może pozostawić władzę rodzicielską obojgu rodzicom na ich zgodny wniosek, jeżeli przedstawili porozumienie, o którym mowa w §1, i jest zasadne oczekiwanie, że będą współdziałać w sprawach dziecka.
§ 2. Jeżeli małżonkowie zajmują wspólne mieszkanie, sąd w wyroku rozwodowym orzeka także o sposobie korzystania z tego mieszkania przez czas wspólnego w nim zamieszkiwania rozwiedzionych małżonków. W wypadkach wyjątkowych, gdy jeden z małżonków swym rażąco nagannym postępowaniem uniemożliwia wspólne zamieszkiwanie, sąd może nakazać jego eksmisję na żądanie drugiego małżonka. Na zgodny wniosek stron sąd może w wyroku orzekającym rozwód orzec również o podziale wspólnego mieszkania albo o przyznaniu mieszkania jednemu z małżonków, jeżeli drugi małżonek wyraża zgodę na jego opuszczenie bez dostarczenia lokalu zamiennego i pomieszczenia zastępczego, o ile podział bądź jego przyznanie jednemu z małżonków są możliwe.
§ 3. Na wniosek jednego z małżonków sąd może w wyroku orzekającym rozwód dokonać podziału majątku wspólnego, jeżeli przeprowadzenie tego podziału nie spowoduje nadmiernej zwłoki w postępowaniu.
§ 4. Orzekając o wspólnym mieszkaniu małżonków sąd uwzględnia przede wszystkim potrzeby dzieci i małżonka, któremu powierza wykonywanie władzy rodzicielskiej.

 Ustawa Prawo o ruchu drogowym: Art. 19. 1. Kierujący pojazdem jest obowiązany jechać z prędkością
zapewniającą panowanie nad pojazdem, z uwzględnieniem warunków, w jakich ruch
się odbywa, a w szczególności: rzeźby terenu, stanu i widoczności drogi, stanu i
ładunku pojazdu, warunków atmosferycznych i natężenia ruchu.
2. Kierujący pojazdem jest obowiązany:
1) jechać z prędkością nieutrudniającą jazdy innym kierującym;
2) hamować w sposób niepowodujący zagrożenia bezpieczeństwa ruchu lub jego
utrudnienia;
3) utrzymywać odstęp niezbędny do uniknięcia zderzenia w razie hamowania lub
zatrzymania się poprzedzającego pojazdu. (...)

 Prawo o ruchu drogowym: Art. 13. 1. Pieszy, przechodząc przez jezdnię lub torowisko, jest obowiązany zachować szczególną ostrożność oraz, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, korzystać z przejścia dla pieszych. Pieszy znajdujący się na tym przejściu ma pierwszeństwo przed pojazdem.
2. Przechodzenie przez jezdnię poza przejściem dla pieszych jest dozwolone, gdy odległość od przejścia przekracza 100 m. Jeżeli jednak skrzyżowanie znajduje się w odległości mniejszej niż 100 m od wyznaczonego przejścia, przechodzenie jest dozwolone również na tym skrzyżowaniu.
3. Przechodzenie przez jezdnię poza przejściem dla pieszych, o którym mowa w ust. 2, jest dozwolone tylko pod warunkiem, że nie spowoduje zagrożenia bezpieczeństwa ruchu lub utrudnienia ruchu pojazdów. Pieszy jest obowiązany ustąpić pierwszeństwa pojazdom i do przeciwległej krawędzi jezdni iść drogą najkrótszą, prostopadle do osi jezdni.
4. Jeżeli na drodze znajduje się przejście nadziemne lub podziemne dla pieszych, pieszy jest obowiązany korzystać z niego, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3.
5. Na obszarze zabudowanym, na drodze dwujezdniowej lub po której kursują tramwaje po torowisku wyodrębnionym z jezdni, pieszy przechodząc przez jezdnię lub torowisko jest obowiązany korzystać tylko z przejścia dla pieszych.
6. Przechodzenie przez torowisko wyodrębnione z jezdni jest dozwolone tylko w miejscu do tego przeznaczonym.
7. Jeżeli wysepka dla pasażerów na przystanku komunikacji publicznej łączy się z przejściem dla pieszych, przechodzenie do i z przystanku jest dozwolone tylko po tym przejściu.
8. Jeżeli przejście dla pieszych wyznaczone jest na drodze dwujezdniowej, przejście na każdej jezdni uważa się za przejście odrębne. Przepis ten stosuje się odpowiednio do przejścia dla pieszych w miejscu, w którym ruch pojazdów jest rozdzielony wysepką lub za pomocą innych urządzeń na jezdni.
Art. 14. Zabrania się:
1) wchodzenia na jezdnię:
a) bezpośrednio przed jadący pojazd, w tym również na przejściu dla pieszych,
b) spoza pojazdu lub innej przeszkody ograniczającej widoczność drogi;
2) przechodzenia przez jezdnię w miejscu o ograniczonej widoczności drogi;
3) zwalniania kroku lub zatrzymywania się bez uzasadnionej potrzeby podczas przechodzenia przez jezdnię lub torowisko;
4) przebiegania przez jezdnię;
5) chodzenia po torowisku;
6) wchodzenia na torowisko, gdy zapory lub półzapory są opuszczone lub opuszczanie ich rozpoczęto;
7) przechodzenia przez jezdnię w miejscu, w którym urządzenie zabezpieczające lub przeszkoda oddzielają drogę dla pieszych albo chodnik od jezdni, bez względu na to, po której stronie jezdni one się znajdują.

Ustawa o ochronie przyrody: Art. 83. 1. Usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może

nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez
wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek:
1) posiadacza nieruchomości – za zgodą właściciela tej nieruchomości;
2) właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego – jeżeli
drzewa lub krzewy zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń.
1a. Zgoda właściciela nieruchomości, o której mowa w ust. 1 pkt 1, nie jest
wymagana w przypadku wniosku złożonego przez użytkownika wieczystego
nieruchomości.
2. Zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości
wpisanej do rejestru zabytków wydaje wojewódzki konserwator zabytków.
2a. Zezwolenie na usunięcie drzew w obrębie pasa drogowego drogi publicznej,
z wyłączeniem obcych gatunków topoli, wydaje się po uzgodnieniu z regionalnym
dyrektorem ochrony środowiska.
2b. Niewyrażenie stanowiska w terminie 30 dni od dnia otrzymania projektu
zezwolenia, o którym mowa w ust. 2a, przez regionalnego dyrektora ochrony
środowiska uznaje się za uzgodnienie zezwolenia.
2c. Organ właściwy do wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, przed
jego wydaniem dokonuje oględzin w zakresie występowania w obrębie zadrzewień
gatunków chronionych.
3. Wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1 i 2, może być uzależnione od
przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie
albo zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami, w liczbie nie mniejszej niż
liczba usuwanych drzew lub krzewów.
4. Wniosek o wydanie zezwolenia powinien zawierać:
1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę posiadacza i właściciela
nieruchomości albo właściciela urządzeń, o którym mowa w ust. 1 pkt 2;
2) tytuł prawny władania nieruchomością, z tym że wymóg ten nie dotyczy
wniosku właściciela urządzeń, o którym mowa w ust. 1 pkt 2;
3) nazwę gatunku drzewa lub krzewu;
4) obwód pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm;
5) przeznaczenia terenu, na którym rośnie drzewo lub krzew;
6) przyczynę i termin zamierzonego usunięcia drzewa lub krzewu;
7) wielkość powierzchni, z której zostaną usunięte krzewy;
8) rysunek lub mapę określającą usytuowanie drzewa lub krzewu w stosunku do
granic nieruchomości i obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na
tej nieruchomości.
5. Wydanie zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów na obszarach objętych
ochroną krajobrazową w granicach parku narodowego albo rezerwatu przyrody 
wymaga uzyskania zgody odpowiednio dyrektora parku narodowego albo
regionalnego dyrektora ochrony środowiska.
6. Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do drzew lub krzewów:
1) w lasach;
2) owocowych, z wyłączeniem rosnących na terenie nieruchomości wpisanej do
rejestru zabytków oraz w granicach parku narodowego lub rezerwatu przyrody
– na obszarach nieobjętych ochroną krajobrazową;
3) na plantacjach drzew i krzewów;
4) których wiek nie przekracza 10 lat;
5) usuwanych w związku z funkcjonowaniem ogrodów botanicznych lub
zoologicznych;
6) (uchylony);
7) usuwanych na podstawie decyzji właściwego organu z obszarów położonych
między linią brzegu a wałem przeciwpowodziowym lub naturalnym wysokim
brzegiem, w który wbudowano trasę wału przeciwpowodziowego, z wałów
przeciwpowodziowych i terenów w odległości mniejszej niż 3 m od stopy wału;
8) które utrudniają widoczność sygnalizatorów i pociągów, a także utrudniają
eksploatację urządzeń kolejowych albo powodują tworzenie na torowiskach
zasp śnieżnych, usuwanych na podstawie decyzji właściwego organu;
9) stanowiących przeszkody lotnicze, usuwanych na podstawie decyzji
właściwego organu;
10) usuwanych na podstawie decyzji właściwego organu ze względu na potrzeby
związane z utrzymaniem urządzeń melioracji wodnych szczegółowych.
7. Usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości, na wniosek
właściciela urządzeń, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, następuje za odszkodowaniem
na rzecz właściciela nieruchomości, a w przypadku gdy na nieruchomości jest
ustanowione prawo użytkowania wieczystego – na rzecz użytkownika wieczystego
nieruchomości. Odszkodowanie przysługuje od właściciela urządzeń.
8. Ustalenie wysokości odszkodowania za drzewa i krzewy oraz za ich
usunięcie następuje w drodze umowy stron.
9. W przypadku gdy strony nie zawrą umowy w terminie 30 dni od dnia
usunięcia drzew lub krzewów, odszkodowanie ustala organ, który wydał zezwolenie
na ich usunięcie, stosując odpowiednio przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o 
gospodarce nieruchomościami dotyczące odszkodowania za wywłaszczenie
nieruchomości.

Kodeks postępowania administracyjnego: Art. 32. Strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania.

Art. 33. § 1. Pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych.
§ 2. Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie, w formie dokumentu elektronicznego lub zgłoszone do protokołu.>
§ 2a. Pełnomocnictwo w formie dokumentu elektronicznego powinno być uwierzytelnione za pomocą mechanizmów określonych w art. 20a ust. 1 albo 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.
§ 3. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. Organ administracji publicznej może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony.
§ 3a. Jeżeli odpis pełnomocnictwa lub odpisy innych dokumentów wykazujących umocowanie zostały sporządzone w formie dokumentu elektronicznego, ich uwierzytelnienia, o którym mowa w § 3, dokonuje się przy użyciu mechanizmów określonych w art. 20a ust. 1 albo 2 ustawy z dnia 17 lutego
2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Odpisy pełnomocnictwa lub odpisy innych dokumentów wykazujących umocowanie uwierzytelniane elektronicznie sporządzane są w formatach danych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 18 pkt 1 tej ustawy.
§ 4. W sprawach mniejszej wagi organ administracji publicznej może nie żądać pełnomocnictwa, jeśli pełnomocnikiem jest członek najbliższej rodziny lub domownik strony, a nie ma wątpliwości co do istnienia i zakresu upoważnienia do występowania w imieniu strony.

www.adwokat-sarzynski.pl